NIE DAJ SIĘ CUKRZYCY

Cukrzyca jest chorobą metaboliczną, zaburzającą głównie przemianę węglowodanów, znaną już w starożytności. Została ona uznana przez Światową Organizację Zdrowia za chorobę społeczną, będącą jednym z najgroźniejszych schorzeń cywilizacyjnych.

Przyczyną cukrzycy jest niedobór insuliny, czyli hormonu produkowanego przez wyspecjalizowane komórki trzustki, zebrane w tzw. wyspy Langerhansa, odpowiedzialnego za metabolizm cukrów, ale również białek i tłuszczów. Ze względu na złożoność i różnorodność objawów wyróżnia się kilka postaci choroby, w tym najpowszechniejszy typ 1 oraz typ 2.


Cukrzyca typu 1 występuje u młodych osób do 30 roku życia, często dzieci (choć może wystąpić również w wieku późniejszym) i jest następstwem braku insuliny. Patogeneza tego typu cukrzycy polega na zniszczeniu komórek beta wysp trzustki, odpowiedzialnych za syntezę tego hormonu.


Cukrzyca typu 2 natomiast ujawnia się w wieku dojrzałym (istnieją przypadki pojawienia się jej szczególnego typu u młodych osób tzn. cukrzyca dorosłych w wieku młodzieńczym). U chorych występuje oporność tkanek na działanie insuliny, połączona z zaburzeniami jej wydzielania (często zwłaszcza u ludzi otyłych początkowo bywa ono zwiększone, a po pewnym czasie spada na skutek wyniszczenia nadmiernie obciążonych komórek trzustki).
Cukrzyca prowadzić może do groźnych wielonarządowych powikłań, a w skrajnych przypadkach na skutek wystąpienia śpiączki, nawet do śmierci. Powikłaniami przewlekłymi choroby są angiopatie cukrzycowe, czyli uszkodzenia nerwów, serca i naczyń krwionośnych. Dlatego każdy diabetyk powinien poza utrzymywaniem prawidłowej diety oraz regularnym przyjmowaniem zaordynowanych przez lekarza leków wiedzieć, jak dodatkowo zadbać o swoje zdrowie i samopoczucie.

 

Jednym ze sposobów wspomagania leczenia cukrzycy jest stosowanie środków na bazie roślin wykazujących działanie hipoglikemizujące, czyli wpływające na obniżenie poziomu glukozy we krwi. Najbardziej rozpowszechnione w ostatnich latach są preparaty pochodzącej z Chin morwy białej (Morus alba L.). Działają one stabilizująco na poziom cukru i ograniczają jego przyswajanie, poprzez hamowanie działania enzymów rozkładających węglowodany. Dzięki temu część z nich pozostaje niestrawiona i wydalona z organizmu. Morwa biała zalecana jest zwłaszcza osobom cierpiącym na cukrzycę typu 2.

 

Podobnie większą skuteczność w typie 2 niż 1 tej choroby wykazuje aloes. Żel oraz sok aloesowy zawierają frakcje polisacharydowe o aktywności przeciwcukrzycowej. Dodatkowo, istotne jest ich działanie hepatoprotekcyjne, ponieważ niektóre syntetyczne leki przeciwcukrzycowe przy długotrwałym stosowaniu mogą uszkodzić wątrobę. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano również wpływ na obniżenie ilości tzw. końcowych produktów glikacji białek, czyli związków nasilających powstawanie zakrzepów oraz skurcz naczyń, czego efektem są angiopatie cukrzycowe (glikacji białek jest zjawiskiem zachodzącym w organizmie w warunkach prawidłowych, jednak potęguje się w przypadku zwiększonego stężenia cukru we krwi oraz w przebiegu stanów zapalnych). Poziom glukozy obniżają również wyciągi z liści borówki czernicy, odwary z owocni fasoli zwykłej, wyciągi ze znamion kukurydzy, ziele rutwicy, kłącze perzu.

Bardzo istotnym dla diabetyków związkiem jest nazywany zwyczajowo witaminą B8 inozytol. Związek ten reguluje metabolizm tłuszczów i węglowodanów, nasila działanie insuliny oraz korzystnie wpływa na układ krążenia. Ma on ogromne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania systemu nerwowego i bierze udział w przekazywaniu sygnałów nerwowych. Jego niedobór u osób chorych na cukrzycę zwiększa ryzyko neuropatii cukrzycowej, czyli uszkodzenia obwodowego układu nerwowego, a wysokie stężenie glukozy hamuje przyswajanie inozytolu w komórkach nerwowych.


W zapobieganiu polineuropatii cukrzycowej zastosowanie znalazł również kwas alfa-liponowy. Jest to związek naturalnie występujący w komórkach ludzkich, zwierzęcych i roślinnych, odgrywający ważną rolę w metabolizmie oraz w procesie oddychania komórkowego. Ma działanie antyoksydacyjne, wspomaga pracę serca, układu krążenia, działa ochronnie na nasze oczy i wątrobę. Diabetykom zaleca się suplementację kwasu alfa-liponowego, ponieważ zwiększa on wrażliwość komórek na insulinę, powoduje obniżenie poziomu cukru a co za tym idzie chroni przed powikłaniami w postaci neuropatii, retinopatii czy stopy cukrzycowej.

Znacząca jest też odpowiednia podaż pierwiastków śladowych: chromu i cynku. Chrom wzmacnia działanie insuliny, powoduje, iż nasz organizm lepiej ją wykorzystuje. Zalecany jest zarówno w profilaktyce cukrzycowej, jak i u osób zmagających się z chorobą. Cynk natomiast zwiększa stężenie insuliny i co ciekawe według prowadzonych badań, wraz z witaminą C przeciwdziała negatywnemu wpływowi amyliny-białka, które u diabetyków tworzy gęste skupiska zaburzające prawidłowe funkcjonowanie komórek trzustki. W patogenezie wszelkich powikłań cukrzycowych dużą rolę odgrywa stres oksydacyjny i nadprodukcja wolnych rodników. Z pomocą przychodzi nam wtedy witamina C, która jako silny antyoksydant łagodzi przebieg choroby oraz zmniejsza ryzyko powikłań, wspomaga działanie chromu i chroni nasze naczynia krwionośne. Pamiętać należy również o kwasach omega-3, które korzystnie wpływają na stan nerwów obwodowych i pomagają utrzymać prawidłowy przepływ tętniczy.

 

Cukrzyca jest groźną i podstępną chorobą, niosącą za sobą ryzyko bardzo niebezpiecznych powikłań, każdy cukrzyk powinien starannie zadbać o swój organizm aby uniknąć czyhających na niego zagrożeń.

 

Bibliografia:

  1. Eliza Maria Lamer-Zarawska, Barbara Kowal-Gierczak, Jan Niedworok, Fitoterapia i leki roślinne, Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007

  2. Andrzej Szczeklik, Choroby wewnętrzne, Kraków: Medycyna praktyczna 2010

  3. Lisa Colodny, Ronald L. Hoffman, Inositol – Clinical Applications for Exogenous Use, Altern Med Rev 1998;3(6):432-447

  4. Seyyed Mehdi Mirhashemi, Mohammad-Hosein Aarabi, To determine the possible roles of two essential trace elements and ascorbic acid concerning amyloidal beta sheet formation in diabetes mellitus, Scientific Research and Essays 2011, Vol. 6(26), pp. 5507-5512

  5. Edward Bańkowski, Biochemia podręcznik dla studentów uczelni medycznych, Wrocław: Elsevier Urban & Partner 2009

 

« wróć